#11) Dictionary (Sözlük) Veri Tipi Nedir? Sözlük Veri Tipi Tüm Özellikleri

Merhaba arkadaşlar daha önce veri yapılarından bahsetmiştik. Şimdide sözlük veri yapısından bahsedeceğiz. Python programlama dilinde sırasız, değiştirilebilir ve belirli bir konuma sahip koleksiyonlar sözlük olarak adlandırılır.

Sözlükler süslü (ya da kırlangıç{}) parantezler arasına yazılır. Sözlük veri tipinde anahtarlar ve bu anahtarların değerleri vardır. Her anahtardan sonra iki nokta (:) kullanılır ve değer yazılır. Anahtar:değer (key:value) ikilileri virgülle birbirinden ayrılır.

Hatırlatma: Liste veri tipinde köşeli parantez [ ], tuple veri tipinde normal parantez ( ), sözlük veri tipinde ise süslü parantez { } kullanılır.

Farklı şekillerde tanımlanabilen sözlük veri tipinin genel kullanımı şu şekildedir:
sozluk_adi={anahtar:deger}
Örnek :

sozluk = {“Mesleğiniz”:”Öğrenci”, “Alanınız”:”Bilişim”, “Yaşadığınız Yer”:”Ankara” }
print(sozluk)

Ekran Çıktısı: {‘Mesleğiniz’: ‘Öğrenci’, ‘Alanınız’: ‘Bilişim’, ‘Yaşadığınız Yer’: ‘Ankara’}

Sözlükte sadece anahtarları göstermek için key ve values fonksiyonları kullanılır.
Örnek :

sozluk = {“Mesleğiniz”:”Öğrenci”, “Alanınız”:”Bilişim”, “Yaşadığınız Yer”:”Ankara” }
print(sozluk.keys())
print(sozluk.values())
Ekran Çıktısı: dict_keys([‘Mesleğiniz’, ‘Alanınız’, ‘Yaşadığınız Yer’])
dict_values([‘Öğrenci’, ‘Bilişim’, ‘Ankara’])

Sözlük veri tipi ile yapılabilecekler genel olarak şu şekildedir:

1. Sözlük elemanlarına erişim aşağıdaki şekilde yapılmaktadır.

donanim = {“Türü”:”RAM”, “Tipi”:”DDR4”, “Kapasitesi”:”8 GB” }
print(donanim[“Türü”])

Ekran Çıktısı: RAM

2. Sözlük içindeki değerleri değiştirebilirsiniz. Aşağıda değer değişimine yönelik bir örnek bulunmaktadır.

donanim = {“Türü”:”RAM”, “Tipi”:”DDR4”, “Kapasitesi”:”8 GB” }
donanim[“Kapasitesi”]=”16 GB” #burada 8 GB değeri, 16 GB değeri ile değişti.
print(donanim)

Ekran Çıktısı: {‘Türü’: ‘RAM’, ‘Tipi’: ‘DDR4’, ‘Kapasitesi’: ‘16 GB’}


3. Diğer veri tiplerinde olduğu gibi sözlüklerde de bir değerin olup olmadığına in operatörü ile bakılabilir.

Örnek :

donanim = {“Türü”:”RAM”, “Tipi”:”DDR4”, “Kapasitesi”:”8 GB” }
print(“Türü” in donanim) #Sözlükte Türü anahtarının olup olmadığı kontrol edilmiştir.

Ekran Çıktısı: True

4. Sözlüklerde de uzunluk len fonksiyonu ile bulunur. Burada eleman sayısının anahtar-değer ikilileri olarak hesaplanacağını unutmayınız.

donanim = {“Türü”:”RAM”, “Tipi”:”DDR4”, “Kapasitesi”:”8 GB” }
print(len(donanim))

Ekran Çıktısı: 3

5. Sözlüğe daha sonra anahtar-değer ikilileri eklenebilir. Aşağıdaki örnekte ikinci satıra dikkat ediniz.

Örnek :

donanim = {“Türü”:”RAM”, “Tipi”:”DDR4”, “Kapasitesi”:”8 GB” }
donanim[“Hızı”]=”2400 MHz” #burada ekleme işlemi yapılmıştır.
print(donanim)

Ekran Çıktısı: {‘Türü’: ‘RAM’, ‘Tipi’: ‘DDR4’, ‘Kapasitesi’: ‘8 GB’, ‘Hızı’: ‘2400 MHz’}

6. Sözlük veri tipinde silme işlemi yapmak için pop fonksiyonu kullanılır.

Örnek :

donanim = {“Türü”:”RAM”, “Tipi”:”DDR4”, “Kapasitesi”:”8 GB” }
donanim.pop(“Kapasitesi”) #burada silme işlemi yapılmıştır.
print(donanim)

Ekran Çıktısı: {‘Türü’: ‘RAM’, ‘Tipi’: ‘DDR4’}

7. del fonksiyonu ile sözlük tamamen silinebilir.

Örnek :

donanim = {“Türü”:”RAM”, “Tipi”:”DDR4”, “Kapasitesi”:”8 GB” }
del donanim
print(donanim)


Ekran Çıktısı: name ‘donanim’ is not defined (donanım tanımlanmadı)

8. Sözlüğü silmek yerine içini boşaltmak için clear() fonksiyonu kullanılır.

Örnek :

donanim = {“Türü”:”RAM”, “Tipi”:”DDR4”, “Kapasitesi”:”8 GB” }
donanim.clear()
print(donanim)

Ekran Çıktısı: {}

9. Sözlüğü kopyalamak için listelerde olduğu gibi copy() fonksiyonu kullanılır.

Örnek :

donanim = {“Türü”:”RAM”, “Tipi”:”DDR4”, “Kapasitesi”:”8 GB” }
yeni_donanim=donanim.copy()
print(yeni_donanim)

Ekran Çıktısı: {‘Türü’: ‘RAM’, ‘Tipi’: ‘DDR4’, ‘Kapasitesi’: ‘8 GB’}

10. Bir sözlük kendi içinde birden fazla sözlük barındırabilir. Birden fazla sözlük yeni bir sözlükte birleştirilebilir.

Örnek :

donanim = {“Türü”:”RAM”, “Tipi”:”DDR4”, “Kapasitesi”:”8 GB” }
donanim2= {“Türü”:”Sabit Disk”, “Tipi”:”SSD”, “Kapasitesi”:”1 TB”}
donanimlarim={“donanim”:donanim, “donanim2”:donanim2}
print(donanimlarim)

Ekran Çıktısı: {‘donanim’: {‘Türü’: ‘RAM’, ‘Tipi’: ‘DDR4’, ‘Kapasitesi’: ‘8 GB’}, ‘donanim2’: {‘Türü’: ‘Sabit Disk’, ‘Tipi’: ‘SSD’, ‘Kapasitesi’: ‘1 TB’}}

Youtube dersrobotik sayfamızı takip edip destek olabilirsiniz. Yazımızı beğendiyseniz olumlu yorum bırakabilirsiniz. 🙂

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir